Liesbeth van de Wetering en Frank Brander vroegen me of ik even een pitch van vijf minuten wilde doen op de tweede bijeenkomst van het Vernieuwingsnetwerk Groningen, vanavond – ergens in Selwerd – Groningen.

Het is 2030. Hoe leven we samen? Jouw ideaalplaatje voor de stad Groningen, alstublieft.

Da’s nogal een vraag. En zeker om dat even tot vijf minuten te comprimeren. Zeker ook om het even zo even rap-rap-rap tussen de bedrijven door te doen.

Daarom kort een aantal klodders verf op het doek op basis van ervaringen van dichtbij, veel recent lezen over utopieën, eigen experimenten en reizen onder andere naar Marrakech, Urk en Christiania-Kopenhagen. Geen gedegen onderzoek, waar ik normaal stiekem toch wel van ben maar ik ben gewoon begonnen met typen en toen stond het er. Graag doorvragen, aanvullen en verrijken dus.

En goed om te weten: twee andere pitches gaan in op werken in 2030 en wonen in 2030. Dus dat heb ik maar een beetje buiten mijn beschouwing gelaten.

Ten eerste zie en voorzie ik een toename van het aantal mensen van elders uit de wereld en in het bijzonder vanuit het zuiden. Zuid-Europeanen en mensen uit Afrika, die naar het noorden trekken omdat ze hier meer kansen zien en minder bedreigingen. Dat levert ongetwijfeld spanningen op. Maar in mijn ideaalplaatje kunnen we ook veel van ze leren – vooral ook omdat Groningen op de één of andere manier toch in het bijzonder een aantrekkingskracht heeft op mensen die echt bewuste keuzes maken en hier dus komen echt iets te doen. En denk ook aan studenten uit Saoedi Arabië en promovendi uit Iran. We kunnen veel van ze leren. Samenleven bijvoorbeeld. Stam-denken en voor elkaar zorgen, zoals in diep donker Afrika, in Marokko. Lekker naar je buurvrouw tetteren vanuit je raam zoals in Spanje. Of relaxed op een bankje zitten zoals in Zuid-Frankrijk. Geen geld lenen. Minder opgeven aan de belastingdienst / een sterker ontwikkelde zwarte economie draaien. Verder zie ik zuiderlingen die hier al langer zijn, steeds beter hun draai vinden. We hebben bijvoorbeeld sinds kort een prachtige Turkse supermarkt aan het Boterdiep, een shisha-lounge en recent twee nieuwe meer high-end Turkse specialiteitenrestaurants en één gelegenheid voor soort-van-fijnproevers van de Perzische keuken. Dus: meer zuiderlingen, die meer invloed gaan hebben op hoe we met elkaar samenleven.

Ten tweede zie en voorzie ik dat we hechter met elkaar gaan samenleven in groepen die iets met elkaar hebben. We zijn klaar met de grote afstand tot elkaar en zijn elkaar op een nieuwe manier aan het opzoeken. Wat je nu al ziet gebeuren in Whatsapp- en Facebookgroepen zal volwassener worden, zodat we per straat of woningscomplex misschien nog twee boormachines nodig hebben, vier auto’s, twee oppasoma’s en één dikke vette barbecue. Delen. Samen. Er weer voor elkaar zijn. En prachtige dingen als Wehelpen.nl zullen niet meer alleen door mensen worden gebruikt die handig zijn met computers, maar door een nog groter deel van de samenleving, dan dat nu al Marktplaats gebruikt en TV kijkt. Al is het alleen al omdat over vijftien jaar bijna iederen vijfentwintig jaar internet-vlieguren heeft. Online samenleven wordt gewoon en ideeën en dingen delen wordt de standaard. Want samen met de mensen dicht om ons heen komen we verder – hyper-local, mega-micro, nano. En dat oneindig op je smartphone kijken dat is net zo 2014 als dat faxen nu zo 1998 is. Een terugtrekkende overheid zorgt er verder voor dat deze groepen meer vrijheid krijgen om samen te leven en ik kan me voorstellen dat ze bijvoorbeeld ook echt samen gaan bouwen. En dan niet persé volgens allerlei technocratische regels, maar gewoon lekker vrij timmeren zoals in Christiania of Marrakech. Zonnecollectoren, waterstofcellen, 3D-printers, zelf tuinieren. Je eigen zeewier kweken. Insecten fokken. En zelf rommelen met bacteriën en DIY-gen-pakketjes zoals we nu spelen met een DIY-laser-cutter. Autarkisch. Zo hier en daar verenigd in coöperaties. Zolang ‘t maar doet wat’t moet doen en er geen doden vallen. Gewoon weer je dorpje hebben en gesprekken zoals bij de dorpsput, echt bij de dorpsput, maar ook online. Onze economische footprint kan en moest omlaag, omdat we elkaar meer gaan helpen, meer gaan delen en bovendien minder geld nodig hebben voor flauwekul-dingen, want geluk haal je uit de mensen om je heen. Niet uit spullen en andere materialistische korte termijn rush-bringers.

Ten derde zie en voorzie ik ook dat mensen elkaar in de Ommelanden beter leren vinden. Mensen die daar nu al wonen, maar ook mensen die daar bewust samen naartoe trekken. Vanuit de stad Groningen, maar ook vanuit de Randstad of misschien ook Duitsland. De val-vlucht-dalende huizenprijzen – met krimp en bevingen als oorzaak – maken’t allemaal mogelijk. Ik voorzie een nieuw-ambacht / maker-dorpje ergens in Oost-Groningen. Een rust-community op 14 minuten treinen boven de Grote Markt. De mensen leven in het ritme van de natuur, de getijden, dag en nacht en dood en geboorte. En een Ayahuasca-klooster in Ter Apel. Groningen ligt op een uur treinen van Amsterdam, anderhalf van Hamburg en Eelde heeft lijntjes met Kopenhagen en Heathrow. Het zorgt ervoor dat de Groningers niet alleen online wereldburgers kunnen zijn, maar eenvoudig verre vrienden kunnen maken en ze kunnen blijven bezoeken.

Ten vierde voorzie ik dat groepen die echt niet zelf kunnen leven buiten de boot blijven dreigen te vallen. Ik denk aan getraumatiseerde asielzoekers, in hun jeugd mishandelde Oosterparkers, zwakbegaafden, invaliden. Uitschot. U kent ze wel. Wegstoppen in wijken of dagbestedingsplekken, zoals nu kan niet meer. Daar is geen geld meer voor. En de overheid heeft zich terug getrokken. Ze zwerven op straat en zoeken elkaar ook op. Er zijn twee mogelijkheden: 1. we stoten ze af en we krijgen incidenteel last van ze – bijvoorbeeld in criminele vorm of 2. we nemen ze op, a. omdat we nou eenmaal allemaal mensen zijn en de één iets meer moois heeft meegekregen dan de ander of b. simpelweg omdat we zien dat we er zo al-met-al minder last van hebben. In mijn ideaalplaatje ga ik er vanuit dat we ze opnemen. Echt samen leven. Net als vroeger in ‘t dorp. En we werken er zo hier en daar al aan. Kijk maar’ns op sites als Kracht in NederlandNieuw NederlandMaak050 of natuurlijk uit eigen koker: Gewoon een kop koffie.

Zoiets?

Vragen? Vragen. Aanvullingen? Graag / Kom maar door.

Eerder deelde ik mijn plaatje als Google Doc met de wereld en vroeg om even mee en tegen te denken. Dat document met comments van onder andere Marloes Dekker, Koen de Koning en Remco Kouwenhoven vind je hier. Dank voor’t mee- en tegendenken.

SLIK! Nederlandse automobilisten zetten per jaar 3000 olympische zwembaden vol brandstof in de fik.

Afgelopen zondag reden we vanuit Groningen op en neer naar het midden van het land voor een rondje langs familie. Op de A7 was het druk. De A6 was één en al auto. En zelfs op de acht banen van de A12 was het heen én terug alles behalve een auto-rustige zondag. ‘Waar...

Op zoek naar 100 Groningers, die aan staan

‘Andere regio’s laten keer op keer van zich horen, gaan mee op handelsreizen en staan met busladingen lobbyisten in Den Haag en Brussel. Groningers zie je bijna nooit en zeker niet met één duidelijk verhaal voor de toekomst. En ik denk dat jullie daar kansen laten...

Donkerder Avond bij EM2 – kom je ook?

Donderdag 30 juli. Een avond in EM2 Groningen rondom mijn roman Donkerder.  Op 30 april kwam Donkerder, mijn debuutroman, uit. Sindsdien is er - nog even los van Corona - veel gebeurd. De eerste paar honderd mensen kochten, leenden en lazen mijn boek. Ik kreeg diep...

Lokaal Lekkers – eten uit eigen buurt en regio

Hou je van lekker koken en eten met gezond, mooi - bio, kleinschalig, liefdevol - spul op fietsafstand? Dit is je kaartje met kaasboeren, melktaps, lokale bierbrouwerijen, meel van de molens, boerderij-ijs, heerlijke honing, vis, schelpdieren, vlees en alles wat je je...

RVS-advies structureel terugbrengen dakloosheid lang niet structureel genoeg: Dakloos word je niet op je 20e of 30e, omdat je geen huis meer hebt. Dakloos word je doorgaans al vlak na je geboorte.

Gisteren bracht de Raad voor Volksgezondheid & Samenleving (RVS) een gevraagd advies uit aan staatssecretaris Paul Blokhuis over een structureel andere aanpak voor het terugdringen van dakloosheid in Nederland. De Raad wil vooral inzetten op huisvesting en minder...

Daar komt de stille revolutie

Een paar maanden terug sprak ik op een school in Groningen met Tom. We hadden het over werk, mijn werk, zijn werk en ik vroeg hem wat hij wilde worden. “Beroemd,” was zijn antwoord. “Beroemd?” “Ja, maakt niet uit hoe en waarmee.” Typisch iets waar je mee bezig kunt...

Hoe maak je als ZZP-er je schip klaar voor de Corona-storm?

Vanochtend belde ik met Ella, de uitbaatster van De Pijp, waar ik een flexplek heb. Gewoon om even te bellen, zoals we normaal gesproken bijna elke dag wel even gewoon kletsen. We sparden wat en toen nodigde Ella me uit om even een mailtje te componeren voor de...

Wie wil verdriet delen?

Iedereen draagt verdriet en pijn bij zich. De één meer of heftiger, de ander minder of luchtiger. Onverwerkt verdriet of trauma’s staan lekker leven in de weg en leiden niet zelden tot meer ellende zoals algehele chagrijnigheid, naar gedrag, een burn-out of een...

Waar ellende vandaan komt (en wat ik ermee ga doen)

In voorbereiding op mijn Vision Quest, begin 2020, sprak ik met verschillende mensen die iets dergelijks hadden ondernomen. Een man deelde dat-ie na tien dagen bos, in stilte, op alleen water het licht had gezien en één en al vrijheid en verbinding had ervaren. Dat...

Op Vision Quest in Drenthe

Een week terug was ik op Vision Quest. Inmiddels ben ik weer - zo ongeveer - geland. Drie dagen en drie nachten was ik in mijn eentje, op alleen water, in totale stilte in het bos. Drie dagen en drie nachten was ik bezig met alles loslaten wat niet mijn essentie was...

Mee naar de toekomst en terug

We leven in een tijdperk van wereldwijde transitie. Van een geïndustrialiseerde wereld vol met uit de hand gelopen centralisatie, standaardisaties en controle, gaan we toe naar een wereld waarin steeds meer mensen, steeds meer gevoed door andere mensen, gaan denken en...

Samen door de Wadden met Oud en Nieuw

Met oud en nieuw was ik met Beau op Terschelling. We waren liever op een waddeneiland met regen, wind en leegte dan warm thuis tussen de mensen in de stad. Op Terschelling is het geweldig. Met de boot vanaf Harlingen, aankomen op West, langs de Waddenzee fietsen naar...